مبانی عصبی حرکت انسان

معرفی کتاب مبانی عصبی حرکت انسان

دستگاه عصبي يکي از دو دستگاه اصلي کنترل کننده سازوکارهاي بدن انسان است. از زمان کشف سلول عصبي توسط دکتر کاخال (1934-1852) تا امروز که سيستم هاي هوش مصنوعي با الگوبرداري از شبکه هاي عصبي مغز آدمي ساخته مي شوند، دانش بشر از اين دستگاه پيچيده و پر رمز و راز گستردگي قابل توجهي پيدا کرده است. نگاه به ساختار و عملکرد دستگاه عصبي از منظرهاي متفاوت سبب پيدايش علوم مختلف در اين حوزه شده به طوري که به سادگي نمي توان در يک مقاله يا کتاب در مورد جوانب متعدد يک کارکرد خاص از سيستم عصبي سخن گفت.

در پس يک حرکت ساده ي دست ما براي نوشتن از روي يک متن، دنيايي از رشته هاي تخصصي علوم اعصاب وجود دارد که هريک در بارهي جنبه اي از اين عمل صدها و بلکه هزاران صفحه مطلب براي گفتن دارند. پيچيدگي مطلب وقتي دوچندان مي شود که به اين نگاه ساختار- يا عملکردگراي علوم، نگاه دانشمندان حوزه هاي مختلف را بيفزاييم؛ مثلاً تحليل زيربنايي همان حرکت به ظاهر ساده ي رونويسي، از ديد يک حرکت شناس تفاوتي چشم گير با تحليل يک متخصص توانبخشي دارد.

با اين تفاسير، کتاب ها و مقالات فراواني در زمينه هاي اختصاصي هم چون فيزيولوژي، تشريح، حرکت شناسي، بيولوژي ملکولي، بيومکانيک و… در مقوله حرکت در انسان يافت ميشود. ليکن، تعداد کتاب هايي که در حوزه ي علوم ورزشي نگرشي از چندين منظر به اين بحث داشته باشند، بسيار کمتر است. به خصوص در ميان کتاب هاي نوشته شده به زبان فارسي جاي کتابي که حرکت انسان را از سطح فيزيولوژي سلولي تا مقوله ي عمدهاي نظير راه رفتن و يادگيري حرکتي در يک جا و با نگرشي مبتني بر ساختارهاي آناتوميک مورد بررسي قرار داده باشد، به نظر خالي مير سيد. از اين رو مولفان بر آن شدند تا با بهره گيري از کتب معتبر و مقالات جديد در اين زمينه، به نگارش مباحث مورد اشاره مبادرت ورزند. اين کتاب با توجه به سرفصل تنظيم شده وزارت علوم، تحقيقات و فناوري به بررسي مباني عصبي مربوط به کنترل و يادگيري حرکت در انسان در سيزده بخش پرداخته است. بخش هاي نخست به فيزيولوژي سلولي و چگونگي انتقال پيام عصبي و تبادل اطلاعات در شبکه هاي سيستم عصبي مي پردازند.

در ادامه، با تقسيم بندي آناتوميک سيستم عصبي، به بررسي چگونگي ايفاي نقش هريک از اين بخش ها از نخاع تا قشر مخ در اجراي حرکات پرداخته مي شود. بخش هاي پاياني نيز به بحث تحليل سازوکارهاي عصبي براي راه رفتن انسان و نيز مقوله ي مهم يادگيري حرکتي و نقش هريک از اجزاي اصلي دستگاه عصبي در يادگيري حرکتي مي پردازند. در انتهاي هر فصل سوالاتي جهت تبيين بهتر مفاهيم ارايه شده گنجانده شدهاند. منابعي نيز براي مطالعه ي بيشتر در پايان هر فصل معرفي شده اند.

کتاب مبانی عصبی حرکت انسان

آنچه در کتاب مبانی عصبی حرکت انسان می خوانید : 

فصل 1 : آناتومي کارکردي دستگاه عصبي مرکزي- سلول ها
فصل 2 : فيزيولوژي سلول عصبي- کانال هاي يوني و ملکولي و ساير پروتئين هاي غشا
فصل 3 : سيناپس هاي دستگاه عصبي مرکزي
فصل 4 : سازمان کلي دستگاه عصبي
فصل 5 : پردازش اطلاعات در مدارها و شبکه هاي عصبي
فصل 6 : نخاع و نقش آن در حرکت
فصل 7 : ساقه مغز و نقش آن در کنترل حرکت
فصل 8 : مخچه و نقش تعادلي آن در حرکت
فصل 9 : عقده هاي قاعده اي، تالاموس و ارتباطات آن ها
فصل 10 : قشر مخ و کنترل حرکتي
فصل 11 : واحد حرکتي و فيزيولوژي دوک عضلاني
فصل 12: راه رفتن و سازوکار عصبي آن
فصل 13 : يادگيري حرکتي

تالیف: دکتر پونه مختاری, دکتر علی طیبی میبدی